ارزیابی و رشد سرمایه‌های انسانی

ارزیابی و رشد سرمایه‌های انسانی

شناخت و فهم چابکی هیجانی منابع انسانی؛ تحلیل عوامل موثر و پیامدها با روش FCM

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.
2 دکترا گروه مدیریت، دانشکده مدیریت، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.
3 دانشجوی کارشناسی، گروه فنی مهندسی، دانشکدۀ فنی مهندسی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران
چکیده
زمینه و هدف: چابکی هیجانی، ظرفیتی حیاتی در منابع انسانی برای انطباق مؤثر با تغییرات، حفظ تعادل در شرایط پراسترس و تقویت سازگاری سازمانی است. این پژوهش با هدف شناسایی عوامل مؤثر و پیامدهای چابکی هیجانی منابع انسانی انجام شد.
روش: این پژوهش از نوع آمیخته اکتشافی (کیفی ـ کمی) با رویکرد قیاسی ـ استقرایی است. در بخش کیفی با ۱۵ خبره، مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته تا حد اشباع نظری انجام شد. این افراد به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. روایی ابزار، از طریق روایی محتوایی و نظری و پایایی آن با روش توافق درون‌کدگذار و بین‌ کدگذار تأیید شد. داده‌های کیفی با تحلیل محتوای موضوعی تحلیل شدند. در بخش کمّی، نقشۀ شناختی فازی (FCM) بر مبنای یافته‌های کیفی و با تکمیل پرسش‌‏نامه‌ای معتبر (دارای روایی محتوایی و پایایی بازآزمون) توسط همان خبرگان، طراحی و تحلیل شد.  
یافته‌ها: بر اساس تحلیل‌ها، دو عامل کلیدی پیش‌برندۀ چابکی هیجانی، عبارت‌اند از: 1. افزایش قدرت پذیرش واقعیت و تغییرات و 2. آموزش تاب‌آوری مبتنی بر ذهن‌آگاهی. همچنین، مهم‌ترین پیامدهای این چابکی، تقویت تمرکز ذهنی و کاهش تعلل در نیروی انسانی و جلوگیری از تأثیر مخرب هیجان‌‏های منفی بر قضاوت و حل مسئله شناسایی شدند.
نتیجه‌گیری: توسعۀ چابکی هیجانی در منابع انسانی، توانایی سازگاری با تغییرات و مدیریت هیجان‌های منفی را افزایش می‌دهد و به حفظ و بهبود عملکرد فردی و سازمانی منجر می‌شود.
کلیدواژه‌ها