ارزیابی و رشد سرمایه‌های انسانی

ارزیابی و رشد سرمایه‌های انسانی

واکاوی مدیریت رفتارهای انحرافی در شرکت‌های خصوصی (مورد مطالعه: سخن‌چینی)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 مدیریت بازرگانی، گرایش رفتار سازمانی و مدیریت منابع انسانی، پردیس بین المللی آرس، دانشگاه تهران
2 دانشیار، گروه آموزش رهبری و سرمایه انسانی، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، تهران، ایران.
3 استاد، گروه مدیریت منابع انسانی و مدیریت اجرایی پردیس البرز دانشگاه تهران، تهران ، ایران
4 دانشیار، گروه تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشکده علوم انسانی دانشگاه تربیت مدرس، تهران ایران
10.22034/jhcad.2026.594265.1108
چکیده
زمینه و هدف:سخن‌چینی رایج‌ترین رفتارهای انحرافی در سازمان‌هاست که می‌تواند بر اعتماد، روابط و حفظ سرمایه انسانی اثرگذار باشد. با وجود پژوهش‌های متعدد، شناخت موقعیت اجتماعی شکل‌گیری، تداوم و مدیریت این پدیده در شرکت‌های خصوصی همچنان با خلأ روبه‌روست. ازاین‌رو، پژوهش با هدف واکاوی مدیریت رفتارهای انحرافی با تأکید بر سخن‌چینی در شرکت‌های خصوصی انجام شد.
روش:این پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل موقعیت کلارک انجام شد. مشارکت‌کنندگان شامل ۱۲ نفر از مدیران، کارشناسان و کارشناسان ارشد یک شرکت خصوصی بودند که با نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته گردآوری و با تحلیل موقعیت کلارک تحلیل شدند.
یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که سخن‌چینی حاصل تعامل عوامل فردی، فرهنگی، ساختاری، ارتباطی و مدیریتی است. عادی‌انگاری این رفتار در تعاملات روزمره، ضعف ارتباطات رسمی، احساس بی‌عدالتی، ابهام اطلاعاتی و روابط قدرت از زمینه‌های شکل‌گیری و تداوم آن هستند. همچنین، تفاوت در ادراک مدیران و کارکنان درباره اثرگذاری سخن‌چینی بر روابط سازمانی آشکار شد.
نتیجه‌گیری:نتایج نشان داد که سخن‌چینی در شرکت‌های خصوصی در پیوند میان زمینه‌های فردی و سازمانی شکل می‌گیرد، در بستر روابط غیررسمی، گردش و تحریف اطلاعات و عادی‌شدن این رفتار تداوم می‌یابد و تحت تأثیر نحوه مواجهه مدیران قرار دارد. مدیریت آن مداخلاتی را شامل می‌شود که از واکنش پس از وقوع تا تنظیم ارتباطات جریان اطلاعات، تقویت گفت‌وگوی مستقیم، شفافیت و پیشگیری امتداد می‌یابد. بنابراین، مدیریت سخن‌چینی بیش از کنترل فرد، مستلزم مدیریت موقعیتی است که این رفتار در آن شکل می‌گیرد.
کلیدواژه‌ها


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 12 مهر 1405